محسن مخملباف: (1957. ایران)

سینماگر، داستان نویس، فیلمنامه نویس، تدوینگر، تهیه کننده ، فعال حقوق بشر.

در نوجوانی با دیکتاتوری ایران مبارزه کرد و در 17 سالگی با گلوله پلیس زخمی شد و حدود 5 سال را در زندان سیاسی گذراند و به دلیل شکنجه پاهایش از کار افتاد و بارها مورد جراحی قرار گرفت تا توانست دوباره راه بیفتد.
او در زندان داستان نویسی را شروع کرد و پس از زندان به فیلم سازی روی آورد اما هم چنان برای حقوق بشر در افغانستان ، تاجیکستان و ایران مبارزه می کند.در سال 2007 پلیس مخفی ایران برای کشتن او بمبی سر صحنه فیلم برداری منفجر کرد اما او جان سالم بدر برد.منفجر کنندگان بمب به او پیغام دادند: این بمب در تلافی تابو شکنی در فیلم های سکس و فلسفه (تاجیکستان2005) و فریاد مورچه ها(هند 2006)بوده است.
مخملباف تاکنون 27 جلد کتاب ادبی و داستانی نوشته است و 18 فیلم سینمایی و 3 فیلم مستند و 4 فیلم کوتاه را در شش کشور: ایران ، افغانستان، ترکیه، پاکستان، تاجیکستان و هند کارگردانی کرده است .موضوع آثار مخملباف، انسان و رنج های اوست.

دکترای افتخاری ادبیات از دانشگاه سنت اندروی اسکاتلند و بیش از 40 جایزه بین المللی از جمله نشان سردار ادبیات و هنر ازکشور فرانسه 1998 و جایزه پاراجانف از ارمنستان 2006، مدال تروفو از ایتالیا2002 ،مدال فلینی از یونسکو2001 وجایزه بزرگ آزادی برای خلق هنری از انگلیس2009 و جایزه بزرگ الحمرا اسپانیا2007 و جایزه حقوق بشر جشنواره نورنبرگ آلمان2009 و جایزه شجاعت رم 2006 به وی اهدا شده است. فستیوال پوسان، مهم ترین فستیوال آسیا، او را به عنوان بهترین کارگردان آسیای سال 2003 اعلام کرد و در سال 2007 به ریاست آکادمی فیلم آسیا انتخاب شد.

فیلم قندهار (افغانستان) برنده جایزه بزرگ کلیساهای جهانی از کن2001 ، از طرف مجله تایم به عنوان یکی از صد فیلم برتر تاریخ سینمای جهان انتخاب شد 2005. و رکورد پر فروش ترین فیلم آسیایی تاریخ سینما را در ایتالیا شکست و هم زمان در 107 سالن سینمای ایتالیا اکران شد2001.
بایسیکل ران(پاکستان- ایران) جایزه بهترین فیلم از ریمینی- ایتالیا 1989 و بهترین فیلم هاوایی-آمریکا 1991 از فیلم های دوست داشته شده مخملباف در محافل سینمایی جهان است.

سلام سینما(ایران) در نقد اتوریته ، ستایش شده در کن1995 ، برنده جایزه بهترین فیلم جشنواره مونیخ آلمان1996، اکنون به عنوان یک روش نو در فیلم سازی مستند- سینمایی اجتماعی در دانشکده های سینمایی جهان تدریس می شود.

گبه (ایران) ، فیلم شاعرانه کن 1996 ، از طرف مجله تایمز به عنوان یکی از ده فیلم برتر دهه 90 برگزیده شد.هم چنین برترین فیلم آسیایی جشنواره سنگاپور 1997 و بهترین فیلم هنری توکیو( ژاپن 1996) ، و برنده جایزه منتقدین بین المللی و بهترین کارگردانی از سیتگس اسپانیا 1996.

سکوت (تاجیکستان) فیلم شاعرانه ونیز 1997. برنده جایزه انسان،هنر،طبیعت ،و برنده مدال طلای پارلمان ایتالیا از فستیوال ونیز.

نون و گلدون(ایران) در ستایش عدم خشونت ، یکی از ده فیلم برتر دهه 90 به انتخاب روسای فستیوال های فیلم جهان2000، برنده جایزه ویژه داوران و جایزه طلای جوانان فستیوال لوکارنو1997.

نوبت عاشقی (ترکیه) بخش نوعی نگاه کن 1995 ، ماجرای عشق زنی شوهردار، فیلمی که باعث ماه ها درگیری مطبوعات دست راستی با مخملباف در ایران شد.این فیلم از همان هنگام تاکنون در ایران غیر قابل نمایش است.تماشاچیان علاقمند ایرانی که امکان دیدن این فیلم را تنها در فستیوال داشتند، دوشبانه روز در صف ایستادند. با توقیف فیلم ،کتاب نوبت عاشقی 13 بار تجدید چاپ شد و بیش از 100 هزار نسخه فروش رفت.آن هم در کشوری که تیراژ کتاب معمولا 3000 نسخه است.


الفبای افغان (ایران – افغانستان) فیلم مستند ، برنده جایزه بهترین فیلم جشنواره داکومنت آرت آلمان و برنده جایزه انسان دوستی تسالونیکی از یونان.این فیلم توانست قانون را به نفع کودکان مهاجر افغان در ایران که از مدرسه رفتن محروم بودند، عوض کند و سرانجام پس از نمایش این فیلم در دوره خاتمی، رئیس جمهور دمکرات ایران، در مدارس به روی نیم میلیون کودک افغانی پس از 8 سال گشوده شد و 1200 جوان مهاجر افغانی به دانشگاه های ایران پذیرفته شدند. مخملباف می گوید:فیلم الفبای افغان نشان داد که سینما می تواند منجر به تحولات بزرگ اجتماعی شود و من اگر تنها برای ساختن همین یک فیلم به دنیا آمده بودم ارزشش را داشت.

مخملباف علاوه بر فیلم سازی دو سال را در افغانستان زیست وموفق به انجام 82 پروژه حقوق بشری شد.از جمله ساخت مدارس در شهرهای هرات و زرنج و آموزش سینما و کمک به راه اندازی سینمای افغانستان که در دوره طالبان نابود شده بود.
کتاب های مخملباف به زبان فارسی نوشته شده است و برخی از آن ها چون رمان باغ بلور در نقد موقعیت زنان ایرانی پس از انقلاب اسلامی، به زبان های انگلیسی، فرانسه، ایتالیایی و یونانی و فارسی... و کتاب بودا در افغانستان از شرم فرو ریخت درباره تراژدی افغانستان دوران طالبان، به زبان های ژاپنی، فرانسوی، پرتفالی، کره ای، هندی، ایتالیایی،یونانی،انگلیسی و فارسی... منتشر شده است


مخملباف سینما را به خانواده خود آموخت.دانشگاه بوستون به روش جدید او برای آموزش سینما جایزه هنر برتر موزه هنرها را اهداء کرد و فستیوال وزول در فرانسه جایزه دوچرخه طلایی رابه وی اختصاص داد .برترین فستیوال های جهان چون :کن، ونیز، و برلین بر آن چه او آموخته بود صحه گذاشتند:

سمیرا مخملباف با فیلم سیب (ایران) 1998 رکورد جوانترین کارگردان راه یافته در بخش رسمی فستیوال کن را در طول تاریخ سینما شکست. و با فیلم تخته سیاه (ایران) 2000 و فیلم 5 عصر (افغانستان) 2002 دوبارپی در پی در 20 سالگی و 22 سالگی جایزه ویژه ژوری بخش اصلی مسابقه فیلم کن را از آن خود کرد. سمیرا از طرف روزنامه گاردین به عنوان یکی از چهل فیلم ساز برترهنری جهان معرفی شد 2003.

حنا مخملباف در 13 سالگی با فیلم مستند لذت دیوانگی2003 در فستیوال ونیز درخشید و در 18 سالگی با فیلم بودا2007 جایزه خرس کریستال برلین و جایزه ژوری سن سباستین را از آن خود کرد.
مرضیه همسر مخملباف با دو فیلم سینمایی روزی که زن شدم2000 و سگ های ولگرد2003 در فستیوال ونیز درخشید.

فیلم های خانواده مخملباف در 50 کشور جهان اکران شده اند و بیش از 2 هزار بار در فستیوال های جهانی به نمایش در آمده اند و 110 جایزه بین المللی را از آن خود کرده اند.
با آن که جوایز خانواده مخملباف در موزه سینمای ایران نگهداری می شود، نمایش آثار آن ها در ایران ممنوع است.

از سال 2005 با روی کار آمدن احمدی نژاد محسن مخملباف به عنوان اعتراض به دیکتاتوری ایران را ترک کرد و اکنون به همراه خانواده خود در تبعید به سر می برد.وی در سال های اخیر در افغانستان و تاجیکستان و هند و فرانسه زندگی می کند.

فيلم‌هاي بلند سينمايي:

حضور به عنوان بازيگر (در نقش خودش) :

كتاب‏ها :

كتاب‏هايي كه درباره‏ محسن مخملباف و آثارش منتشر شده است:

مرور بر آثار بين‏المللي:

آثار ممنوعه (در ايران) :